ความผิดพลาด คือสิ่งที่ทุกคนพยายามหลีกเลี่ยง แต่เชื่อเถอะว่า .. ไม่มีใครหนีได้
.
ในชีวิตนักบิน หลายคนมักมาทบทวนย้อนหลังกับหลายเหตุการณ์ที่ผ่านมา โดยเฉพาะเที่ยวบินตรวจสอบฝีมือบินตามวงรอบ .. อะไรที่อาจเผลอหลุด พลั้งพลาดไป นึกย้อนดูแล้วก็จะได้คำตอบว่า “หากย้อนเวลากลับไปได้ จะตัดสินใจทำแบบนี้ แบบนั้น …. “
.
แม้นักบินจะถูกฝึกให้คิดให้ไว ตัดสินใจแม่นยำ มีความพร้อมรับมือกับสถานการณ์กดดันอย่างมีระบบ
.
แต่ในความเป็นจริง
.
แม้แต่นักบินที่คิดว่าเก่งที่สุด ก็มีวันที่ใจแกว่งได้เหมือนกัน มีวันที่สมองฟุ้งหรือโดน “เซอร์ไพรส์” จากสถานการณ์ที่ไม่คาดคิด
.
จากงานวิจัยของ เดวิด เจ. ชโรเดอร์ (David J. Schroeder) นักจิตวิทยาการบินของ FAA บอกว่า มีนักบินจำนวน 33% ที่ตอบสนอง ‘ผิด’ ทันทีหลังเจอเสียงเตือนที่ไม่คุ้นเคย เพราะใช้ reflex แทน logic ในการตัดสินใจ
.
แล้วเราจะทำอย่างไร
.
เมื่อสมองเริ่มสั่นคลอนในวินาทีที่ต้องการความแม่นยำที่สุด?
.
Mental Reset คืออะไร?
.
Mental Reset คือเทคนิคการ ‘รีเซ็ต’ สมองในช่วงที่เรารู้ตัวว่ากำลัง ‘ตัดสินใจผิด’ หรือ ‘หลุดออกจากกรอบความคิดปกติ’
.
แทนที่จะปล่อยให้ความผิดพลาดสะสม หรือดันทุรังด้วยอีโก้ที่เรามี เราควรเลือกที่จะ ‘หยุด’ เพื่อ ‘คิดใหม่’ และ ‘เริ่มต้นใหม่’
.
เครื่องมือสำคัญของ Mental Reset มี 3 ขั้นตอนง่ายๆดังนี้
.
1) Pause (หยุด)
.
ดึงตัวเองออกจากวงจรอัตโนมัติก่อน หยุดตอบโต้แบบ reflex เพื่อเปิดพื้นที่ให้สมองคิดอย่างมีเหตุผล
.
2) Reframe (ปรับมุมมอง)
.
ตั้งคำถามใหม่ เช่น “เกิดอะไรขึ้นจริงๆกันแน่ ?” “เราตอบสนองแบบนี้เพราะอะไร ?” “มีมุมไหนที่เรามองข้ามไปบ้าง ?”
.
3) Restart (เริ่มใหม่)
.
กลับมาทำสิ่งเดิมด้วยสติที่ดีขึ้น เช่น รีเช็ค procedure, แจ้ง ATC เพื่อขอบินวนรอก่อนในการตั้งตัว เคลียร์สมอง และเริ่มขั้นตอนที่ถูกต้องใหม่
สรุปเทคนิคนี้สั้นๆคือ Pause / Reframe / Restart
.
….
.
อีกหนึ่งสิ่งที่ช่วยเสริมเรื่อง Mental Reset ได้เป็นอย่างดีคือการฝึกสะท้อนสิ่งต่างๆที่เผชิญกลับไปด้วยอาการ Calm and Clear ความหมายคือ จะบินให้ดี .. ใจต้องนิ่งด้วย
.
ใจจะนิ่งได้ ร่างกายต้องสุขภาพดี จิตใจต้องมั่นคง
.
นักบินหลายคนดูแลสุขภาพร่างกายดีเยี่ยม
.
แต่สุขภาพใจ .. กลับถูกละเลย จนกลายเป็นระเบิดเวลาเงียบๆ
.
ความเครียดไม่ได้มาจากการบินอย่างเดียว
.
แต่อาจมาจากทางบ้านที่ยังมีเรื่องให้คิด / การเงินที่ยังต้องจัดการ / สุขภาพของคนที่เรารัก หรือแม้แต่ความรู้สึกว่า “ต้องทำให้ได้ดีตลอดเวลา” (พวกมนุษย์สายเพอร์เฟค)
.
อย่าลืมว่า
.
ความล้าทางใจสะสม = ความล้าในการตัดสินใจ
.
และนั่นคือจุดเริ่มต้นของความผิดพลาด ดังนั้น อย่าได้ละเลยปัจจัยซ่อนเร้นที่รายล้อมในชีวิตประจำวันของเรานับตั้งแต่ที่บ้านยันที่ทำงาน
.
ส่วนการที่จะ Calm and Clear ได้ มันต้องหมั่นฝึกฝน ต่อไปนี้คือ 3 เทคนิคฝึกใจให้นิ่ง เพื่อให้เราพร้อมที่จะรีเซ็ตได้เสมอในทุกสถานการณ์
.
1) Mental Preparation – ก่อนบิน
.
ตรวจเครื่อง เช็คระบบแล้ว อย่าลืมเช็คจิตใจตัวเองด้วย หายใจลึกๆ 3 ครั้ง หรือหลับตา 10 วินาทีแล้วตั้งใจว่า “เที่ยวบินนี้ เราจะตั้งใจ อยู่กับปัจจุบัน” เพียงแค่นี้ .. ก็เปลี่ยน mindset ได้แล้ว
.
2) Grounding Techniques ใช้กฎ 5-4-3-2-1
.
วิธีรีเซ็ตสติแบบง่ายๆตามกฎนี้คือการเชื่อมโยงปัจจุบันกับประสาทสัมผัสของเรา .. ลองทำตามนี้ดู
.
– มองหา 5 สิ่งที่เห็นรอบตัว
– หา 4 สิ่งที่สัมผัสได้
– ระบุ 3 สิ่งที่ได้ยิน
– โฟกัสไปที่ 2 สิ่งที่ได้กลิ่น
– รับรู้ 1 สิ่งที่รู้รส
.
ทำแบบนี้สั้นๆ จะช่วยดึงสมองกลับมาสู่ปัจจุบันได้ .. เมื่อใจเริ่มว้าวุ่น (เป็นเทคนิคเรียกสติ)
.
3) Journaling – สะท้อนหลังบิน ฝึกเขียนทุกวัน
.
ไม่ต้องเขียนเยอะ แค่วันละ 3 บรรทัด
วันนี้บินแล้วรู้สึกอย่างไร? มีช่วงไหนที่หลุดบ้าง?
เขียนเพื่อเข้าใจ ไม่ใช่เพื่อโทษตัวเอง
….
ในชีวิตประจำวัน เมื่อรู้ตัวว่าผิดพลาด เทคนิค Mental Reset นี้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ในทุกสถานการณ์
.
เพราะว่า Mental Reset ไม่ได้มีไว้แค่เฉพาะใน cockpit
.
ลองนึกถึงสถานการณ์เหล่านี้
.
– เผลอพูดจาไม่ดีใส่คนรัก
– ตอบอีเมลผิดกับลูกค้า
– ขับรถแล้วเลือกเส้นทางผิดจนอาจทำให้ไปสาย
.
สิ่งที่สำคัญไม่ใช่เรื่อง ‘ทำผิด’ แต่คือ ‘รีบรู้ตัว’ แล้วรีบ ‘รีเซ็ต’ ให้ทัน
.
ความผิดพลาดไม่ได้น่ากลัวเท่ากับการปล่อยให้มันควบคุมเรา
.
การฝึกรีเซ็ตบ่อยๆ จะทำให้สมอง ‘ยืดหยุ่น’ (Cognitive Flexibility) ซึ่งเป็นหนึ่งในทักษะที่นักบิน นักบริหาร และนักกีฬาระดับมืออาชีพ ใช้เพื่ออยู่กับปัจจุบัน เพื่อให้การตัดสินใจนั้นเฉียบคมขึ้นเรื่อยๆ
.
สรุปแล้ว รีเซ็ต ไม่ใช่การทำให้ลืมข้อผิดพลาด แต่คือการเริ่มใหม่อย่างรู้เท่าทัน
.
ชีวิตไม่จำเป็นต้อง ‘เป๊ะตลอด’
.
แต่เราสามารถ ‘รีเซ็ตได้ตลอด’ เพื่อกลับมาอยู่กับความจริง ณ ปัจจุบัน
.
Mental Reset คือเครื่องมือที่จะช่วยให้เรา
.
– ตอบสนองต่อความผิดพลาดอย่างมีวุฒิภาวะ
– ฟื้นคืนสมาธิหลังเหตุการณ์ไม่คาดฝัน
– ใช้ชีวิตแบบ Calm and Clear ได้ .. แม้ในวันที่ใจปั่นป่วน
.
“นักบินที่ดีไม่ใช่นักบินที่ไม่เคยพลาด
.
แต่นักบินที่ดีคือคนที่รู้จักรีเซ็ตตัวเองให้คืนกลับมาได้เร็วที่สุด”
.
หมั่นฝึกใจให้กลับมานิ่ง
.
หมั่นฝึกสมองให้หยุดคิด ปรับมุมมอง แล้วเริ่มใหม่โดยอัตโนมัติ
.
เพราะความสงบและสติที่ชัดเจน
.
คือระบบเงียบๆที่จะพาเราบินไปได้ไกลที่สุด
.
และ .. ปลอดภัยที่สุดเสมอ
.
.
อ่านบทความอื่นๆได้ใน Facebook Page : Hovering Inspirations 👇
https://www.facebook.com/profile.php?id=61558412223812&mibextid=ZbWKwL